Μπορεί η Ελλάδα να κατασκευάσει εκπαιδευτικό αεροσκάφος;


Πριν από περίπου δύο μήνες η Πολεμική Αεροπορία (ΠΑ) κινδύνεψε να απολέσει δύο στελέχη της και ένα εκπαιδευτικό αεροσκάφος στην περιοχή του Ωρωπού λόγω βλάβης που παρουσιάστηκε στον κινητήρα. Χάρις στην εμπειρία και τις ικανότητες του Σμηναγού εκπαιδευτή το διμελές πλήρωμα του T-41D Mescalero σώθηκε χωρίς τραυματισμούς, αφού το αεροσκάφος πραγματοποίησε υποδειγματική αναγκαστική προσγείωση σε αγροτική περιοχή του Ωρωπού.

Γράφει ο Γιώργος Τσιμπούκης (στρατιωτικός συντάκτης- δημοσιογράφος)

Το ατύχημα αυτό όμως δεν ήταν το μόνο που είχε συμβεί το τελευταίο χρόνο. Το Μάρτιο του 2012 η ΠΑ από καθαρή τύχη δεν θρήνησε θύματα όταν ένα άλλο T-41D παρουσίασε ρωγμή στην περιοχή της έλικας. Τα βασικά προβλήματα των T-41D είναι η παλαιότητα τους (παραλήφθηκαν το 1969) και η μεγάλη δυσκολία στην εύρεση ανταλλακτικών. Η αντικατάσταση των 18 αεροσκαφών βρίσκεται ψηλά στις εξοπλιστικές απαιτήσεις του ΓΕΑ, αλλά λόγω των περικοπών των δαπανών και των γραφειοκρατικών κωλυμάτων το ζήτημα χρονίζει. Και όμως, ένα πρόγραμμα αντικατάστασης των T-41D από την ελληνική βιομηχανία με χρηματοδότηση από τα περίφημα χρήματα των Εγγυητικών Επιστολών των μη υλοποιημένων ΑΩ, θα αποτελούσε το καλύτερο από τεχνολογικής απόψεως εγχείρημα για την αναβάθμιση της ΕΑΒ και αρκετών ακόμα ελληνικών εταιρειών που δραστηριοποιούνται στον τομέα αυτό.

Τα ξεχασμένα αεροναυπηγικά προγράμματα της Ελλάδας

Φυσικά η πρώτη αντίδραση σε μία πρόταση σαν και αυτή είναι ότι, “αυτά τα πράγματα δεν γίνονται στην Ελλάδα” διότι “στην Ελλάδα δεν διαθέτουμε την τεχνολογική και βιομηχανική υποδομή για την υλοποίηση ενός σύνθετου προγράμματος, όπως η σχεδίαση και ανάπτυξη ενός μικρού εκπαιδευτικού αεροσκάφους”. Και όμως η πραγματικότητα είναι διαφορετική διότι σήμερα στην Ελλάδα εκτός από την ΕΑΒ η οποία σημειωτέον συμμετέχει στο πρόγραμμα του τηλεχειριζόμενου αεροχήματος επίδειξης τεχνολογίας nEURon, δραστηριοποιούνται συνολικά 16 εταιρείες στον τομέα της αεροναυπηγικής και ηλεκτρονικών αεροσκαφών.

Επιπλέον η ακαδημαϊκή κοινότητα της χώρας διαθέτει τρεις πανεπιστημιακές Σχολές με αξιόλογο διεθνές ερευνητικό έργο στον αεροναυπηγικό τομέα. Πρόκειται για το “Τμήμα Μηχανολόγων & Αεροναυπηγών” του Πανεπιστημίου Πατρών, τη “Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών” του ΕΜΠ και το “Τμήμα Τεχνολογίας Αεροσκαφών” του ΤΕΙ Χαλκίδας. Εκτός από τα παραπάνω ιδρύματα η χώρα μας διαθέτει τρία εργαστήρια που δραστηριοποιούνται στον τομέα της αεροναυπηγικής, το “Εργαστήριο Αεροδυναμικής” του Τμήματος Μηχανολόγων Μηχανικών του ΕΜΠ και τα Εργαστήρια “Αεροδυναμικού Σχεδιασμού Αεροχημάτων και Τεχνολογίας” και “Αντοχής Υλικών”, του Πανεπιστημίου Πάτρας.

Αυτό όμως που δεν είναι γνωστό αναφορικά με τις προσπάθειες ανάπτυξης και κατασκευής εκπαιδευτικών αεροσκαφών στην Ελλάδα, είναι ότι στα μέσα της δεκαετίας του 1990, όταν η ΠΑ αναζητούσε ένα αεροσκάφος βασικής/μέσης εκπαίδευσης, η ΕΑΒ είχε επεξεργαστεί τρεις προτάσεις, εκ των οποίων η μία αφορούσε την εξολοκλήρου σχεδίαση ενός αεροσκάφους από την ιδία. Η πρώτη πρόταση περιελάμβανε την αγορά και μεταφορά της γραμμής παραγωγής του αεροσκάφους L-90 TP Redigo της φινλανδικής εταιρείας Valmet στην Ελλάδα, η δεύτερη την σχεδίαση μίας νέας “ελληνικοποιημένης” έκδοσης του αεροσκάφους PC-9 της ελβετικής εταιρείας Pilatus Aircraft σύμφωνα με τις απαιτήσεις της ΠΑ σε συνεργασία με την ελβετική κατασκευάστρια εταιρεία και τέλος την εξολοκλήρου σχεδίαση ενός εκπαιδευτικού αεροσκάφους από την ΕΑΒ.

Η τολμηρή για την εποχή πρόταση της ελληνικής εταιρείας βασιζόταν στο γεγονός ότι η ΕΑΒ είχε ήδη συγκροτήσει από τα τέλη της δεκαετίας του 1980 μία σχεδιαστική ομάδα. Η προσπάθεια αυτή είχε χρηματοδοτηθεί από πρόγραμμα του ΝΑΤΟ και η ελληνική ομάδα είχε ξεκινήσει την περίοδο εκείνη, τη σχεδίαση ενός δικινητήριου αεροσκάφος γενικής χρήσης σε συνεργασία με την γαλλική εταιρεία SOCATA. Επιπρόσθετα λίγα χρόνια αργότερα, το 1993 η ελληνική εταιρεία συμμετείχε στην κοινοπραξία για τη σχεδίαση του ευρωπαικού αμφίβιου αεροσκάφους “ΑΑΑ” μαζί με τις εταιρείες Dornier και Alenia, το οποίο όμως μετά από μερικά χρόνια ακυρώθηκε.

Τελικά η ελληνική κυβέρνηση απέρριψε τις προτάσεις της ΕΑΒ και επέλεξε το 1999 το αμερικανικής κατασκευής εκπαιδευτικό αεροσκάφος T-6A/NTA Texan II. Αυτό όμως που είναι ενδιαφέρον σε αυτή την απόφαση, είναι ότι το συγκεκριμένο αεροσκάφος αποτελεί “αμερικανοποιημένη” έκδοση του ελβετικού εκπαιδευτικού PC-9 Mk2. Πρόκειται δηλαδή για το αεροσκάφος που είχε προτείνει η ΕΑΒ να το “ελληνοποιήσει” σε συνεργασία με την Pilatus Aircraft και να το κατασκευάσει στις εγκαταστάσεις της. Το T-6A/NTA Texan II που επιλέχτηκε για την ΠΑ, αναπτύχθηκε στις ΗΠΑ κατόπιν συμφωνίας της ελβετικής εταιρείας Pilatus Aircraft με την εταιρεία Raytheon Aircraft Company νύν Beechcraft Corporation, στις αρχές της δεκαετίας του 1990. Την εποχή εκείνη η αμερικανική εταιρεία συμμετείχε στο πρόγραμμα για το Κοινό Αεροσκάφος Βασικής Εκπαίδευσης (JPATS) της αμερικανικης Αεροπορίας και του Ναυτικού των ΗΠΑ το οποίο και κέρδισε.

Με την απόφαση της, η τότε ελληνική κυβέρνηση, στέρησε από την εγχώρια αεροναυπηγική βιομηχανία τη δυνατότητα να συμμετάσχει σε ένα εξολοκλήρου “ελληνοποιημένο” αναπτυξιακό αεροναυπηγικό πρόγραμμα, το οποίο θα επέτρεπε την διάχυση της τεχνολογίας σε διαφορετικούς τομείς της βιομηχανίας και θα είχε ως αποτέλεσμα ένα ολοκληρωμένο εμπορικό προιόν. Για μία ακόμη φορά η Ελλάδα επέλεξε να αγοράσει από το εξωτερικό ένα αεροσκάφος τη στιγμή που θα μπορούσε με τα δικά της μέσα να το κατασκευάσει σε συνεργασία με ξένο αεροναυπηγικό οίκο, όπως ακριβώς αποφάσισαν οι Τούρκοι το 2007 με το εγχώρια σχεδιασμένο εκπαιδευτικό αεροσκάφος Hurkus, αξιοποιώντας τα ΑΩ της παραγγελίας των 40 νοτιοκορεατικής σχεδίασης εκπαιδευτικών αεροσκαφών KT-1.

Κάντο όπως οι Σέρβοι!

Αυτό όμως που δεν τόλμησε να πράξει η ελληνική κυβέρνηση το 1998, το έκανε η σερβική κυβέρνηση οκτώ χρόνια αργότερα, εγκρίνοντας την ανάπτυξη του νέου αεροσκάφους αρχικής εκπαίδευσης της χώρας, του Lasta 95. Σχεδόν 7 χρόνια μετα τον καταστροφικό για την σερβική αμυντική βιομηχανία πόλεμο του Κοσόβου, η τελευταία κατάφερε να σταθεί στα πόδια της με αρωγό την σερβική κυβέρνηση. Αξιοποιώντας το υπάρχων ανθρώπινο δυναμικό και επενδύοντας κεφάλαια για την ανασυγκρότηση της αεροναυπηγικής εταιρείας UTVA, η σερβική κυβέρνηση επανεκκίνησε το 2006 την ανάπτυξη του αεροσκάφους Lasta 95, ενός προγράμματος που είχε ξεκινήσει πριν από τον πόλεμο του 1999. Αποτέλεσμα αυτής της προσπάθειας ήταν η ανάπτυξη ενός σύγχρονου ελαφρού εκπαιδευτικού αεροσκάφους, το οποίο αγοράστηκε από την σερβική Αεροπορία (15 μονάδες Lasta 95V-54) και το οποίο μάλιστα κατάφερε να αποσπάσει μία εξαγωγική παραγγελία 20 μονάδων το 2009 από το Ιράκ. Όμως η προσπάθεια των Σέρβων δεν σταμάτησε στο Lasta 95.
 
Τον Απρίλιο του 2012 η εταιρεία UTVA αποκάλυψε την ύπαρξη ενός νέου αεροσκάφους μέσης εκπαίδευσης με δυνατότητες πραγματοποίησης αναγνωριστικών αποστολών, εγγύς υποστήριξης και αντιμετώπισης ανταρτών. Το νέο σερβικό αεροσκάφος ονομάζεται Kobac και αναπτύχθηκε εξολοκλήρου από Σέρβους αεροναυπηγούς του Στρατιωτικού Τεχνικού Ιδρύματος και της Yugoimport-SDPR, της κρατικής υπηρεσίας αμυντικής βιομηχανίας. Το Kobac πρόκειται να πραγματοποιήσει την πρώτη πτήση του στα τέλη του 2013 και μπορεί να μεταφέρει 500 κιλά φορτίο όπως ρουκέτες, βόμβες, ατρακτίδια πολυβόλων, σε 5 σημεία ανάρτησης. Μάλιστα το αεροσκάφος μπορεί να φέρει και βλήματα αέρος-αέρος για αυτοπροστασία. Χωρίς “φανφάρες” και μεγαλόστομες ανακοινώσεις όπως πράττουν οι Τούρκοι κάθε φορά που παρουσιάζουν ένα νέο οπλικό σύστημα, η σερβική βιομηχανία κατάφερε μέσα σε 13 χρόνια να ανασυγκροτηθεί και να αναπτύξει δύο αεροσκάφη με εξαγωγικές προοπτικές.

Μπορεί η ΕΑΒ να αναπτύξει ένα ελαφρύ εκπαιδευτικό αεροσκάφος;

Την ίδια στιγμή η ΕΑΒ αναμένει μετά από 36 χρόνια λειτουργίας, την ημέρα που η πολιτική ηγεσία της χώρας μας, θα αποφασίσει να αξιοποιήσει το ανθρώπινο δυναμικό και τις υποδομές αξίας εκατομμυρίων ευρώ που η εταιρεία διαθέτει. Έχοντας λάβει το “βάπτισμα του πυρός” στην σχεδίαση αεροσκαφών στις αρχές της δεκαετίας του 1990, η ΕΑΒ δημιούργησε το 2008 με χρηματοδότηση του ΥΠΕΘΑ και έχοντας ως σύμβουλο την EADS, ένα ολοκληρωμένο σύγχρονο κέντρο σχεδίασης αεροπορικών δομών, αξίας πολλών εκατομμυρίων ευρώ, εξοπλισμένο με τα πλέον σύγχρονα συστήματα, το οποίο απασχολεί δεκάδες αεροναυπηγούς.

Οι ικανότητες του κέντρου αποδείχτηκαν περίτρανα με τη επιτυχημένη συμμετοχή της ΕΑΒ στη σχεδίαση και κατασκευή του συγκροτήματος Εξαγωγής Καυσαερίων και του ουραίου μέρους της ατράκτου του UCAV nEURon. Επιπλέον όπως έχει αναφερθεί νωρίτερα 16 ελληνικές εταιρείες, μία εκ των οποίων ολοκληρώνει αυτή την περίοδο την ανάπτυξη ενός κινητήρα Turboprop για αεροσκάφη, μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη ενός ελληνικού εκπαιδευτικού αεροσκάφους. Φυσικά το ζητούμενο για ένα πρόγραμμα σαν και αυτό είναι το κόστος, διότι η αγορά αεροσκαφών αυτού του είδους από το εξωτερικό κοστίζει λιγώτερα από το μέσο κόστος ενός εγχώριου ανεπτυγμένου αεροσκάφους, λόγω της επένδυσης που πρέπει να γίνει.



Εύλογα λοιπόν ας αναρρωτηθούμε, αν συνεχίσουμε κατ' αυτόν τον τρόπο, ως κράτος, ως κοινωνία, μήπως σε 10-15 χρόνια θα τρώμε κινέζικο λάδι και θα πίνουμε κινέζικο κρασί που θα είναι πιο φτηνό απο το ελληνικό.




http://defencenews.gr

Δημοσίευση σχολίου

0 Σχόλια